Το ζήτημα της κατοικίας
αποτελεί σίγουρα ένα αντικείμενο που
όλες και όλοι έχουμε, κάποια στιγμή,
ασχοληθεί ή θα ασχοληθούμε κατά τη
διάρκεια των σπουδών μας αλλά και έπειτα.
Δυστυχώς πολλές φορές στη σχολή μας
ξεκινάμε και καταλήγουμε να καταπιανόμαστε
μόνο με τα υλικά , το εκκεντρικό design,
ή ακόμα το γήπεδο γκολφ που μπορεί
κάποιος να έχει στην αυλή του, χωρίς να
αναρωτηθούμε τι είναι αυτό που σχεδιάζω
και για ποιον. Χωρίς, πολλές φορές,
καν να σκεφτούμε πως υπάρχει κάτι πάνω
και πέρα από τα κριτήρια σχεδιασμού που
μπαίνουν στη σχολή: το ίδιο το βασικό
και θεμελιώδες δικαίωμα στην κατοικία,
το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να έχει το
δικό του σπίτι με τα απαραίτητα αγαθά
(ρεύμα, νερό κλπ).
Αυτή η ανάγκη-δικαίωμα
δεν είναι κάτι καινούργιο, ωστόσο δεν
είναι για όλους αυτονόητο. Παραδείγματα
του παρελθόντος μπορούν να δείξουν αυτή
τη μεγάλη αντίθεση. Μετά από τις μεγάλες
επαναστάσεις του προηγούμενου αιώνα,
βλέπουμε σε σοσιαλιστικά κράτη
-εξετάζοντάς τα πάντα με μια ιδιαίτερα
κριτική ματιά ως προς τα θετικά αλλά
και τα αρνητικά τους- η κατοικία να
αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα του καθενός
και της καθεμίας. Αυτό σημαίνει αυτόματα
πως όλες και όλοι είχανε πρόσβαση σε
κατοικίες ανάλογες με τις ανάγκες τους
με εξασφαλισμένο ρεύμα και νερό και
ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης. Βέβαια,
παρόμοιου τύπου δομές κοινωνικής
κατοίκησης μπορεί να συναντάμε και στα
κράτη της καπιταλιστικής Δύσης κατά
την περίοδο του Ψυχρού πολέμου, με
διαφορετικό ωστόσο χαρακτήρα[1]
. Πρέπει όμως να σημειώσουμε ότι εκείνη
την περίοδο, η σοσιαλιστική προοπτική
αποτελούσε απειλή για το κεφάλαιο,
γεγονός που τα εξανάγκαζε σε τέτοιου
είδους κοινωνικές παροχές όπως η
κατοικία. Ταυτόχρονα, μια τέτοια κίνηση
αποτελούσε προσπάθεια από πλευράς
κράτους, να δείξει ένα πιο κοινωνικό
πρόσωπο και να "κερδίσει" την
κοινωνική συναίνεση στην ασκούμενη
πολιτική γενικότερα. Εξ’ άλλου, αυτό
μπορούμε να το δούμε και με την έξαρση
της κοινωνικής κατοικίας κατά τις
δεκαετίες του ’60- ’70 στην δυτική Ευρώπη,
τόσο σε πρακτικό όσο και σε θεωρητικό
επίπεδο[2]. Στον ελλαδικό χώρο αυτή
η συνθήκη της κοινωνικής κατοίκησης
εμφανίζεται κατά τις δεκαετίες ’80 –
’90, με τον όρο "εργατικές κατοικίες",
όπως θα τις γνωρίζουμε όλες και όλοι.



